1. Landelijk percentiel
Elke indicator krijgt een positie binnen de landelijke verdeling van buurten die voor de ranglijst meetellen.
Methode
De buurtscores laten verschillen tussen buurten zien op vijf onderwerpen. Kijk achter de score naar de broncijfers die jij belangrijk vindt.
BuurtZicht berekent zelf scores van 1 tot 10 uit openbare cijfers van CBS, Politie en RIVM. Een 7,5 is een relatief cijfer onder onze vaste weging, geen rapportcijfer voor de buurt als geheel of officiële overheidsscore.
Elke indicator krijgt een positie binnen de landelijke verdeling van buurten die voor de ranglijst meetellen.
De indicatorscores worden volgens de gepubliceerde gewichten samengevoegd tot één score per categorie.
Vijf beschikbare categoriescores tellen elk voor 20% mee. Alleen complete scores krijgen een rang.
Per indicator sorteren we de bruikbare buurtwaarden landelijk. Gelijke waarden krijgen het gemiddelde van hun rangposities: een zogeheten midrank-percentiel. Bij een indicator waarvoor lager gunstiger is, zoals de afstand tot een supermarkt of het aantal geregistreerde misdrijven, draaien we het percentiel om.
Een indicator krijgt alleen een score als de landelijke referentie uit minimaal 100 buurten en 10 verschillende bronwaarden bestaat. Een kleinere of vrijwel uniforme groep levert geen betrouwbare 1-tot-10-schaal op; de bronwaarde blijft dan zichtbaar, maar krijgt het label niet vergelijkbaar.
Daarna rekenen we het percentiel p om met de formulescore = 1 + 9 × (p ÷ 100). De getoonde score wordt op één decimaal afgerond. Een percentiel van 0 wordt dus 1,0, de mediaan ongeveer 5,5 en een percentiel van 100 wordt 10,0.
De schaal is relatief. Als de landelijke verdeling of de brondata in een volgende publicatie verandert, kan de score van een buurt veranderen terwijl de eigen bronwaarde gelijk blijft. Een 10 betekent daarom niet “perfect” en een 5,5 betekent niet “onvoldoende”.
De vijf categorieën zijn veiligheid, voorzieningen, wonen, sociaal & inkomen en natuur & rust. Iedere categorie telt voor 20% mee in de totaalscore.
BuurtZicht kiest de indicatoren, wat als gunstiger telt en de gewichten. Binnen iedere categorie hebben indicatoren een eigen gewicht. Jouw voorkeuren kunnen anders zijn dan deze vaste weging.
| Categorie | Aandeel totaal | Indicatoren binnen de categorie | Kanttekening |
|---|---|---|---|
| Veiligheid Bekijk ranglijst | 20% | Geweldsmisdrijven (40%), Woning- en schuurinbraak (35%), Vernieling (25%) | Dit meet politieregistraties, niet alle gepleegde criminaliteit of ervaren veiligheid. Bezoekersdruk en aangiftebereidheid kunnen buurten verschillend raken. |
| Voorzieningen Bekijk ranglijst | 20% | Grote supermarkt (15%), Huisartsenpraktijk (15%), Apotheek (10%), Ziekenhuis (10%), Kinderdagverblijf (10%), Basisschool (10%), Middelbare school (10%), Treinstation (8%), Bibliotheek (6%), Restaurant (6%) | Een korte afstand zegt niets over kwaliteit, capaciteit, toegankelijkheid of openingstijden. |
| Wonen Bekijk ranglijst | 20% | Bewoonde woningen (25%), Aardgasvrije woningen (25%), Woningen met zonnestroom (25%), Recent gebouwde woningen (15%), Elektrisch verwarmde woningen (10%) | WOZ, koop of huur en woningtype tellen bewust niet mee: duurder of een bepaald eigendomstype is niet voor iedereen beter. |
| Sociaal & inkomen Bekijk ranglijst | 20% | Arbeidsparticipatie (25%), Hbo- of wo-opleiding (20%), Huishoudens met hoog inkomen (20%), Huishoudens met laag inkomen (20%), Personen in armoede (15%) | Dit is geen oordeel over bewoners en meet geen saamhorigheid, sociale veiligheid of geluk. |
| Natuur & rust Bekijk ranglijst | 20% | Recreatief groen en blauw (30%), Tevreden over groen (25%), Geluidhinder wegverkeer (20%), Geluidhinder buren (10%), Geluidhinder treinverkeer (8%), Geluidhinder vliegverkeer (7%) | Tevredenheid en geluidhinder zijn modelschattingen uit vragenlijstonderzoek onder volwassenen. Ze zijn geen directe meting van groenoppervlak of decibellen. |
BuurtZicht vult ontbrekende bronwaarden niet met schattingen aan. De regels zijn:
Voor kleine buurten blijven daarnaast de algemene publicatieregels gelden: waarden kunnen worden beperkt of onderdrukt om schijnprecisie en onthulling te voorkomen. Daardoor kan een buurtprofiel bestaan zonder score of rang.
Een ruwe criminaliteitsratio kan in een kleine buurt sterk schommelen door één extra registratie. Daarom gebruikt BuurtZicht voor geweld, woning- en schuurinbraak en vernieling eenGamma-Poisson empirical-Bayescorrectie. De ruwe ratio blijft zichtbaar op de pagina; alleen voor het percentiel en de rang gebruiken we de gecorrigeerde ratio.
De correctie combineert het geregistreerde aantal en het aantal inwoners of woningen met een prior die uit de landelijke verdeling wordt geschat. Een ratio met weinig waarnemingen schuift daardoor sterker naar het landelijke gemiddelde dan een ratio uit een grote buurt. Dit dempt toevallige uitschieters, maar lost verschillen in aangiftebereidheid, bezoekersdruk of politieregistratie niet op.
De nieuwste bron is niet voor ieder onderwerp in hetzelfde jaar volledig beschikbaar. Daarom vermeldt iedere indicator zijn eigen bron en meetjaar. Gegevens uit 2024 worden niet gekoppeld als de buurtgrens relevant is gewijzigd.
| Bron | Tabel | Jaar | Gebruikt voor |
|---|---|---|---|
| CBS: Kerncijfers wijken en buurten 2025 | 86165NED | 2025 | Wonen |
| CBS: Kerncijfers wijken en buurten 2024 | 85984NED | 2024 | Wonen, Sociaal & inkomen |
| CBS: Nabijheid voorzieningen; wijk- en buurtcijfers 2025 | 86270NED | 2025 | Voorzieningen |
| CBS: Nabijheid voorzieningen; wijk- en buurtcijfers 2024 | 86134NED | 2024 | Voorzieningen |
| Politie: Geregistreerde misdrijven per wijk en buurt 2025 | 47018NED | 2025 | Veiligheid |
| RIVM: Beweegvriendelijke omgeving per wijk en buurt 2024 | 50143NED | 2024 | Natuur & rust |
| RIVM: Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024, buurtmodelschattingen | 50150NED | 2024 | Natuur & rust |
De brondata vallen onder CC BY 4.0. Lees op de pagina Bronnen en uitleg ook hoe adreskoppeling, buurtgrenzen en algemene datakwaliteit werken.
Gebruik de ranglijst als startpunt om verschillen te onderzoeken, niet als vervanging voor een bezoek, lokale kennis of een eigen afweging. Wie andere gewichten belangrijk vindt, kan terecht dezelfde broncijfers anders beoordelen.
Een 7,5 is een relatief cijfer voor de gekozen kenmerken en gewichten. Het wordt berekend uit de landelijke positie van de onderliggende indicatoren en is geen rapportcijfer voor de buurt als geheel.
Nee. Een 10 betekent alleen dat een buurt bij de bovenkant van de landelijke verdeling voor de gemeten indicatoren ligt. Niet-gemeten eigenschappen kunnen een ander beeld geven.
Een gedeeltelijke categoriescore kan vanaf 60 procent datadekking worden getoond, maar alleen complete scores van buurten die aan alle rangvoorwaarden voldoen krijgen een rang.
Nee. CBS, Politie en RIVM leveren de broncijfers. BuurtZicht kiest de indicatoren, richting en gewichten en berekent daar zelf relatieve scores van.
Methodeversie: buurtzicht-2026.2.